Neden bazı insanlar düşünmeden konuşuyor gibi görünürken, bazıları her kelimesini tartarak konuşur?
Neden kimileri bulunduğu ortama hızla enerji katarken, kimileri daha sakin, daha mesafeli ve daha kontrollü kalır?
Neden bazı insanlar doğrudan söyler, bazıları ise aynı şeyi daha dolaylı ve yumuşak bir dille ifade eder?
Ve belki de en önemlisi: Siz hangi tarafa daha yakınsınız?
İnsan ilişkilerinde yaşanan pek çok güçlük, aslında kötü niyetten değil; farklı davranış tarzlarının birbirini yanlış okumasından doğar. Birinin “fazla sert” bulduğu kişi, belki sadece daha nettir. Birinin “fazla sessiz” bulduğu kişi, belki sadece daha kontrollüdür. Birinin “çok konuşuyor” dediği kişi ise belki yalnızca daha dışavurumcudur.
Kendimizi biraz daha iyi tanımak, başkalarını da biraz daha doğru anlamamıza yardımcı olur. Bu nedenle hazırladığımız davranış tarzı testi, iletişim ve etkileşim biçimlerinize ilişkin genel bir farkındalık sunmayı amaçlamaktadır.
Teste katılmak için...
Hazırsanız önce testi uygulayın, ardından aşağıdaki açıklamalarla sonucunuzu birlikte okuyalım.
Test 28 sorudan oluşmakta ve tamamlanması yaklaşık 3-5 dakikanızı almaktadır.
Davranış tarzınızı görmek için aşağıdaki bağlantıyı kullanabilirsiniz.
Davranış Tarzı Testine Katılmak İçin Tıklayın
Testi tamamladıktan sonra sonuçlar e-posta adresinize gönderilecektir.
Bu çevrim içi test, Prof. Dr. Erkan Yüksel tarafından yapay zekâ desteğiyle, “Bireysel Davranış Tarzı Ölçeği” temel alınarak oluşturulmuştur.
Aşağıda ise bu sonuçların nasıl yorumlanabileceğine ilişkin genel açıklamaları bulabilirsiniz.
Bu test neyi ölçüyor?
Bu test temel olarak iki eksen üzerinden işler.
İlk eksen, Açık – Kendine Mahsus eksenidir. Bu eksen, kişinin kendini, duygularını ve iletişim tarzını ne kadar görünür biçimde ortaya koyduğuyla ilgilidir. Açık tarafa yakın kişiler genellikle daha sıcak, daha paylaşımcı, daha dışavurumcu ve daha görünür olabilir. Kendine mahsus tarafa yakın kişiler ise daha kontrollü, daha ölçülü, daha sınırlı ve daha mesafeli bir görünüm sergileyebilir.
İkinci eksen ise Direkt – İndirekt eksenidir. Bu eksen, kişinin iletişimde ne kadar doğrudan ya da ne kadar dolaylı davrandığıyla ilişkilidir. Direkt tarafa yakın kişiler daha net, daha hızlı, daha açık ve daha sonuç odaklı olabilir. İndirekt tarafa yakın kişiler ise daha diplomatik, daha yumuşak, daha ilişki gözeten ve daha dolaylı bir iletişim kurabilir.
Bu iki eksenin birleşimi, dört temel davranış tarzına işaret eder:
- Sosyalleşen / Dışavurumcu
- İlişki Kurucu / Sevecen
- Yönlendirici
- Düşünür / Analitik
Sonuçlar nasıl okunmalı?
Test sonucu size tek bir profil vermiş olabilir. Buna ek olarak dört profile ilişkin yüzde dağılımı da görmüş olabilirsiniz.
Bu sonuçları okurken ilk dikkat edilmesi gereken nokta şudur: Bu test sizi tek ve değişmez bir kutuya yerleştirmez. Daha doğru ifade ile, hangi davranış eğilimlerinin sizde daha baskın olduğunu göstermeye çalışır. Yani “Ben tamamen buyum” demekten çok, “Benim baskın eğilimim bu tarafa daha yakın” demek daha gerçekçidir.
İkinci dikkat edilmesi gereken nokta da şudur: Davranış tarzı, her durumda aynı şekilde ortaya çıkmayabilir. İnsan iş ortamında farklı, aile içinde farklı, kriz anında farklı, rahat hissettiği sosyal çevrede farklı davranabilir. Bu yüzden test sonucu, bir kimlik kartı değil; bir davranış haritası gibi düşünülmelidir.
Şimdi size e-posta ile gelen test sonuçlarına göre aşağıdaki açıklamalar üzerinden daha geniş bilgiye erişebilirsiniz.
Sosyalleşen / Dışavurumcu ne demek?
Bu profile yakın kişiler genellikle enerjik, görünür, konuşkan ve hareketli bir iletişim tarzına sahiptir.
İnsanlarla hızlı temas kurabilir, ortamı canlandırabilir ve etkileşim içinde olmaktan beslenebilirler.
Böyle kişiler çoğu zaman dikkat çekici, motive edici ve sosyal açıdan rahat görünür.
Yeni fikirlere açık olabilir, insanları harekete geçirme konusunda etkili olabilirler.
Bulundukları ortamda canlılık ve dinamizm oluşturabilirler.
Ancak her güçlü yönün gölge tarafı da vardır.
Bu profile yakın kişiler zaman zaman aceleci davranabilir, ayrıntıları atlayabilir, çok hızlı karar verebilir ya da konuşurken dinleme tarafını ihmal edebilir.
Bazı durumlarda dağınık ya da fazlasıyla hızlı algılanabilirler.
Bu nedenle bu profile yakın olanlar için temel gelişim alanı çoğu zaman şudur:
- Enerjiyi korurken dengeyi de koruyabilmek.
- Görünür olurken derinliği kaybetmemek.
- Hızlı olurken isabetli kalabilmek.
İlişki Kurucu / Sevecen ne demek?
Bu profile yakın kişiler insan ilişkilerinde uyum, sıcaklık, kabul ve iş birliğini önemser.
Daha yumuşak, daha destekleyici ve daha güven verici bir iletişim tarzı sergileyebilirler.
Bu kişiler çoğu zaman iyi dinleyici olur.
Empati kurma, karşısındakini rahatlatma ve ilişkiyi sürdürme konusunda güçlü olabilirler.
İnsanlar onların yanında daha anlaşılmış ve daha güvende hissedebilir.
Bununla birlikte, bu profile yakın olan kişiler zaman zaman netlik gerektiren durumlarda geri çekilebilir.
Çatışmadan kaçınma, karar vermede gecikme, kendini ikinci plana atma ya da gereğinden fazla uyumlu görünme gibi eğilimler ortaya çıkabilir.
Bazen “iyi niyetli ama yeterince net değil” algısı oluşabilir.
Bu nedenle bu profile yakın kişiler için temel gelişim alanı çoğu zaman şudur:
- İlişkiyi korurken sınır çizebilmek.
- Nazik kalırken net olabilmek.
- Uyumu sürdürürken kendi sesini kaybetmemek.
Yönlendirici ne demek?
Bu profile yakın kişiler daha net, doğrudan, sonuç odaklı ve kontrol duygusu yüksek bir iletişim tarzı gösterebilir.
Hızlı düşünme, karar alma, yön verme ve sorumluluk üstlenme eğilimleri belirgin olabilir.
Böyle kişiler çoğu zaman güçlü, etkili, kararlı ve girişken görünür.
Belirsizlikten hoşlanmayabilir, hızla sonuca gitmek isteyebilir ve gerektiğinde inisiyatif almaktan çekinmeyebilirler.
Özellikle zaman baskısının olduğu durumlarda son derece işlevsel olabilirler.
Ancak bu profilin zorlayıcı tarafı da vardır.
Sabırsızlık, sert görünme, fazla kontrolcü algılanma, karşı tarafın duygularını ikinci plana itme ya da hızlı hüküm verme gibi riskler ortaya çıkabilir.
Bazı insanlar onları güçlü bulurken, bazıları da mesafeli veya baskın bulabilir.
Bu nedenle bu profile yakın kişiler için temel gelişim alanı şudur:
- Netlikten vazgeçmeden esneklik geliştirmek.
- Hızlı olurken karşı tarafın ritmini de gözetmek.
- Sonuca giderken ilişkiyi de koruyabilmek.
Düşünür / Analitik ne demek?
Bu profile yakın kişiler daha ölçülü, sistematik, dikkatli ve analitik bir yaklaşım sergiler.
Düzen, doğruluk, hazırlık ve tutarlılık onlar için önemlidir.
Bu kişiler çoğu zaman planlı, titiz, bilgili ve güvenilir görünür.
Ayrıntıları fark etme, hata riskini azaltma ve sağlam değerlendirme yapma konusunda güçlü olabilirler.
Özellikle dikkat, analiz ve sistem gerektiren alanlarda değer üretirler.
Ancak bunun zorlayıcı tarafı, bazen fazla temkinli kalmak olabilir.
Karar sürecini uzatma, aşırı ayrıntıya odaklanma, soğuk ya da mesafeli algılanma ve eleştirel görünme gibi riskler doğabilir.
Bazen bilgi toplama süreci, harekete geçmenin önüne geçebilir.
Bu nedenle bu profile yakın kişiler için temel gelişim alanı şudur:
- Titizliği korurken akışı kaçırmamak.
- Doğruluk arayışını sürdürürken esneklik gösterebilmek.
- Kontrollü olurken ulaşılmaz görünmemek.
Profil dağılımı yüzdeleri ne anlama gelir?
Bazı sonuçlarda tek bir profil adıyla birlikte yüzdelik dağılım da verilir.
Örneğin kişi için şöyle bir görünüm ortaya çıkabilir:
- Sosyalleşen / Dışavurumcu: %36
- İlişki Kurucu / Sevecen: %29
- Yönlendirici: %21
- Düşünür / Analitik: %14
Bu tür bir dağılım, kişide yalnızca tek bir tarzın değil, birkaç davranış eğiliminin birlikte bulunduğunu gösterir. Yani kişi ana olarak bir profile yakın olsa da, başka bir profile ait özellikleri de belirli ölçüde taşıyabilir. Bu yüzden yüzdeler, tek bir kimlik etiketi vermekten çok, davranışsal eğilimlerin genel dağılımını göstermesi bakımından değerlidir.
Kişi kendini okurken şu soruyu sorabilir: “Ben hangi profile en yakınım ve hangi ikinci eğilim bende daha görünür?”
Bu yaklaşım, sonucun daha dengeli ve daha gerçekçi yorumlanmasını sağlar.
Bu sonuç ne değildir?
Bu test sonucu klinik tanı değildir, psikiyatrik değerlendirme değildir, mutlak kişilik hükmü değildir, bireyi tek başına açıklayan değişmez bir etiket değildir.
Daha doğru ifade şudur: Bu sonuç, sizin iletişim ve davranış eğilimlerinize ilişkin pratik bir öz değerlendirme çerçevesi sunar.
Sonuçları nasıl kullanmalı?
Bu tür testlerin en sağlıklı kullanımı, kişiyi etiketlemek değil; farkındalık geliştirmektir.
Bu nedenle test sonucunu aldıktan sonra şu sorular üzerinde düşünmek faydalı olabilir:
- Benim baskın iletişim tarzım hangisine daha yakın?
- Bu tarzın güçlü yönleri neler?
- Hangi durumlarda bu güçlü yönler zorlayıcı hale geliyor?
- İnsanlar beni nasıl algılıyor olabilir?
- Farklı davranış tarzlarına sahip kişilerle iletişim kurarken nelere dikkat etmeliyim?
Bu sorular, sonucu kuru bir etiket olmaktan çıkarır ve gerçek bir içgörüye dönüştürür.
Peki bu farkındalık günlük hayatta ve kurumsal yaşamda ne işe yarar?
Bu testi nerelerde kullanabiliriz?
Bu test farklı bireysel ve kurumsal alanlarda kullanılabilir. Özellikle şu bağlamlarda anlamlı sonuçlar verebilir:
1. Bireysel farkındalık çalışmaları: Kişinin kendi iletişim tarzını, güçlü yönlerini ve zorlanabileceği alanları fark etmesine yardımcı olabilir.
2. Eşler ve aile içi iletişim: Eşler, anne-babalar, kardeşler ya da aile bireyleri arasındaki iletişim farklarını anlamada yararlı olabilir. “Neden aynı şeyi farklı algılıyoruz?” sorusuna düşünme zemini sunar.
3. Eğitim ortamları: Öğretmen-öğrenci, akademisyen-öğrenci ya da eğitim ekipleri arasındaki iletişim tarzlarını değerlendirmek ve daha sağlıklı etkileşim kurmak için kullanılabilir.
4. Kurum içi iletişim ve ekip çalışması: Çalışanlar, yöneticiler ve ekip üyeleri arasındaki iletişim farklılıklarını anlamak; toplantı, geri bildirim, iş bölümü ve çatışma yönetimi süreçlerini iyileştirmek için kullanılabilir.
5. Liderlik ve yöneticilik gelişimi: Yöneticilerin kendi iletişim tarzlarını fark etmeleri ve farklı çalışan profilleriyle daha etkili iletişim kurmaları açısından faydalı olabilir.
6. İnsan kaynakları ve eğitim-danışmanlık süreçleri: İşe alım kararı vermek için değil; ekip içi uyum, iletişim eğitimi, liderlik gelişimi, kurum kültürü ve hizmet içi eğitim amaçlı değerlendirmelerde kullanılabilir.
7. Koçluk, mentorluk ve gelişim odaklı bireysel görüşmeler: Kişinin kendini tanıması, ilişkilerini anlaması ve iletişim biçimini geliştirmesi için yapılandırılmış bir başlangıç aracı olabilir.
Bu testi bireysel, aile içi ya da kurumsal iletişim bağlamında daha kapsamlı değerlendirmek isterseniz, eğitim ve danışmanlık çalışmaları için benimle iletişime geçebilirsiniz.
Son söz
İnsanın kendini tanıması, iletişimini geliştirmesinin ilk adımıdır. Bazen sorun, ne söylediğimizden çok nasıl söylediğimizde gizlidir. Bazen de karşımızdakini yanlış anlamamızın nedeni, onun kötü niyetli olması değil; bizimkinden farklı bir davranış tarzına sahip olmasıdır. Bu nedenle bu tür testleri bir “etiketleme aracı” olarak değil, bir “farkındalık kapısı” olarak görmek daha doğru olur.
Kendimizi biraz daha iyi tanımak, başkalarını biraz daha doğru okumak ve iletişimimizi biraz daha bilinçli kurmak için…
Son not
Bu test, bireylerin davranış ve iletişim eğilimlerine ilişkin genel bir farkındalık sunmayı amaçlayan pratik bir araçtır. Sonuçlar kesin kişilik sınıflandırması ya da klinik değerlendirme olarak yorumlanmamalıdır.
Eğer hala testi yanıtlamadıysanız, davranış tarzınızı görmek için aşağıdaki bağlantıyı kullanabilirsiniz.
Davranış Tarzı Testine Katılmak İçin Tıklayın